Counseling rondom implementatie van NIPT

Inleiding

Al langere tijd bestaat de indruk onder beleidsmakers en onderzoekers dat de kwaliteit van counseling van verloskundige zorgverleners over prenatale screening en diagnostiek in Nederland beter kan. Naar aanleiding van de introductie van de Niet Invasieve Prenatale Test (NIPT) waarmee in de zwangerschap aanwijzingen gevonden kunnen worden of een kindje downsyndroom, edwards- of patausyndroom heeft is er in 2015 een vragenlijstonderzoek uitgevoerd naar de kennis, attitude en ervaringen van verloskundigen betreffende het informeren van zwangeren over de NIPT. Hieruit bleek dat onder andere kennis over de contra-indicaties van de NIPT aandacht behoeft. Daarnaast gaven verreweg de meeste respondenten aan te denken dat ze cliënten goed zouden kunnen counselen over NIPT.

Sinds april 2017 worden alle zwangeren gecounseld over prenatale screening met NIPT binnen de TRIDENT-2 studie. In opdracht van de minister van VWS wordt gewerkt aan het optimaliseren van de kwaliteit van deze counseling. Goede kennis over het prenatale screeningsaanbod, de aandoeningen waarop deze screening zich richt en het prenatale screeningsprogramma in Nederland is belangrijk om goed te kunnen counselen. Hiervoor is een landelijk scholingsprogramma ontwikkeld. Daarnaast zijn sinds 2017 aanvullende eisen gesteld over hoe de counseling uitgevoerd moet worden: counseling dient aangeboden te worden in een apart consult, los van de intake met een tijdsduur van circa 30 minuten. Een counselor dient minimaal 50 gesprekken per jaar te voeren.

Doel

Doel van de studie is

  • de evaluatie van de kennis, attitude en ervaringen met betrekking tot de implementatie van NIPT als eerste screeningstest van counselors prenatale screening
  • evaluatie van de invoering van de NIPT en de kwaliteitseisen voor counselors.

Het onderzoek biedt aanknopingspunten voor deskundigheidsbevordering voor counseling prenatale screening, waaronder de NIPT.

Relevantie

In het kader van succesvolle implementatie van onder meer de NIPT als eerste screeningstest is het relevant na te gaan hoe counselors aankijken tegen NIPT, de kwaliteitseisen voor counselors en de implementatie daarvan in hun dagelijkse werk.

Het monitoren van de scholing en ervaringen van counselors in het kader van de TRIDENT-2 studie (en op termijn het aanvullende scholingsprogramma) is zinvol om de komende jaren scholing en beleid op maat te kunnen bieden.

Projectgroep

Dr. Linda Martin (Amsterdam UMC, locatie VUmc), Dr. Janneke Gitsels – van der Wal (Amsterdam UMC, locatie VUmc, praktiserend verloskundige), Dr. Neeltje Crombag (UMCU), Prof. Dr. Eva Pajkrt (Amsterdam UMC, locatie AMC), Caroline Bax (Amsterdam UMC, locatie AMC), Ingeborg Linskens (Amsterdam UMC, locatie VUmc), Dr. Lidewij Henneman (Amsterdam UMC, locatie VUmc)